Ostrowite Kapitulne k. Słupcy - Opis. Położenie, historia, mapa.

OSTROWITE

województwo: wielkopolskie, powiat: słupecki, kod pocztowy: 62-402
siedziba gminy, wieś (rolnictwo, turystyka). POJEZIERZE GNIEŹNIEŃSKIE.

Pokaż Ostrowite na większej mapie

Etymologia, tj. słoworód nazwy Ostrowite. Nazwa pochodzi od słowa "ostrowy" ("osnowy") - czyli od kęp drzew (olszyn), krzewów przy jeziorach, rzekach. Od wysp zarosłych trawą i chróstem, od kawałków pól pomiędzy łąkami, od zarośli nad brzegiem rzek, jezior, itp... Przymiotnik Kapitulne: od Kapituły gnieźnieńskiej. Czasami spotkać można też nazwę Ostrowite Wielkie.

W czasie panowania pierwszych Piastów tereny te należały do kasztelanii lądzkiej.

12 grudnia 1322 roku arcybiskup gnieźnieński - Janisław, zlecił Mikołajowi synowi Serwina lokację wsi Ostrowite Kapitulne na prawie średzkim (KDW, Dokument nr 92). O Ostrowitem jest też mowa w dokumencie z 1 marca 1357 r., wydanym przez króla Kazimierza Wielkiego - przywileju, w którym król potwierdza dotychczasowe przywileje, prawa, wolności i nadania dla arcybiskupstwa gnieźnieńskiego - arcybiskupa Jarosława Bogorii Skotnickiego (KDW, Dokument Nr 1354).

W opracowaniach dotyczących Ostrowitego Kapitulnego niezwykle często BŁĘDNIE!!! podaje się, że w roku 1252 przeszło ono w posiadanie Kapituły Gnieźnieńskiej drogą zamiany za wieś Łagiewniki. Wydarzenie to (opisane w KDW, Dokument Nr 299) dotyczy innego Ostrowitego - a mianowicie Ostrowitego Prymasowskiego, podobnie jak dokument darownizy Herkenbolda z 1248 roku (KDW, Dokument Nr 531). Także i nadanie praw miejskich z dnia 23 czerwca 1372 dotyczy Ostrowitego Prymasowskiego (KDW, Dokument Nr 1669).

22 marca 1864 r. doszło na polach między Ostrowitem a Kąpielem do potyczki (bitwy) Oddziału Powstańczego rotmistrza Franciszka Budziszewskiego (były oficer pruski a później francuski z legii zagranicznej w Algierze) z wojskami zawsze imperialistycznej i zaborczej a wówczas carskiej - Rosji. Bohaterski pojedynek ściganych przez liczniejszego wroga, pozbawionych wsparcia, i w końcu otoczonych Powstańców (trzykrotnie ponawiana szarża na dziewięciokrotnie liczniejszych moskali, którzy zjechali z okolicznych miast i miasteczek) zakończyć musiał się rozbiciem oddziału rotmistrza Budziszewskiego. Poległo 15 Powstańców, część dostała się do niewoli rosyjskiej, inni schronili się za niedalekim kordonem granicznym, gdzie w większości wpadli w ręce pruskiego zaborcy. Budziszewski zaś przez 36 godzin z siedmioma Powstańcami, konno tułał się po okolicy, aż przedostał się do poznańskiego. Straty oddziału, nie licząc pojmanych przez moskali i prusaków, wynosiły 15 zabitych i tyluż rannych, straty zaś moskali miały być nie mniejsze.
Cześć Pamięci Powstańców Styczniowych!

Wspomnienia Józefa Dławichowskiego - Powstańca z Kazimierza Biskupiego, który uczestniczył w bitwie z moskalami na polach pomiędzy Ostrowitem a Przecławiem do przeczytania na stronie:http://www.dlawich.desk.pl/infopage.php?id=32

Na wzgórzu, otoczony starymi drzewami, wznosi się kościół neogotycki, wybudowany w latach 1916 - 1918. Poprzednio, do 1914 r., stał w tym miejscu kościół drewniany z 1639 r. Po wybudowaniu, z inicjatywy księdza Albina nowego kościoła - z pozostałych materiałów zbudowano nieistniejący już dzisiaj budynek tzw. Organistówki, która to w czasach międzywojennych służyła mieszkańcom Ostrowitego za miejsce spotkań i czynnego życia kulturalnego. Do budowy Organistówki wykorzystano także drewniane elementy kościoła z 1639 roku. Wewnątrz kościoła w Ostrowitem zobaczyć warto trzy ołtarze z drugiej połowy XVIII w., drewnianą chrzcielnicę z tego samego okresu oraz obraz Matki Boskiej Szkaplerznej w rokokowej sukience z ok. 1760 r.

W czasie okupacji - 15 września 1941 r. - hitlerowcy rozstrzelali we wsi 15 Polaków. Na ostrowickim cmentarzu naziści utworzyli tymczasowe więzienie dla Polaków przerzucanych później do obozu w Inowrocławiu. Z odpowiednio dużych grobowców wyrzucono trumny i je palono aby grobowce te mogły stać się celami więziennymi, mogącymi pomieścić od kilku do kilkunastu więźniów.

Na cmentarzu znajduje się mogiła Władysława Jagiełły - polskiego zołnierza poległego w 1945 r.

Ostrowite posiada polodowcowe, rynnowe Jezioro Ostrowite o powierzchni około 36 ha o częściowo zalesionych i zakrzaczonych brzegach (olcha, jesion, topola, wierzba).

Ryby, które można w nim złowić to m. in. : szczupak, okoń, węgorz, karp, leszcz, amur, sum, lin, płoć, ukleja, wzdręga, karaś.

Mapa Ostrowitego Kapitulnego z 1892 roku znajduje się tutaj.